London spring calling

Petersham nurseries [Eleni Poulou]

Είμαι τόσο μα τόσο ενθουσιασμένη που θα ξαναταξιδέψω στο αγαπημένο μου Λονδίνο τις ημέρες του Πάσχα, που έχω αρχίσει να μπαίνω σε βρετανική διάθεση από τώρα. Βλέπω ταινίες των Μόντι Πάιθονς και κοιτάζω τις φωτογραφίες που έβγαλα σε όλα τα προηγούμενα ταξίδια. Επίσης, παρακολουθώ τη δουλειά νέων φωτογράφων που έχουν απαθανατίσει τη Βρετανία σε διάφορες γωνιές της. Το ίνσταγκραμ δίνει πολλή έμπνευση σ' αυτό. H Alixe Lay είναι  η αγαπημένη μου, αλλά ανακάλυψα επίσης το ενδιαφέρον ιστολόγιο A lady in London, που προτείνει πολλά και διάφορα σ'έναν ταξιδιώτη. 

Chelsea ["A lady in London"]

Έκανα λοιπόν μια λίστα όσων έχω δει στο κέντρο και δεν με ενδιαφέρει να ξαναδώ:

1. Oxford street

2. Picadilly circus

3. Covent Garden

4. Soho

5. Camden market

6. Trafalgar square

7. Leicester Square

8. Big Ben - Westminister Abbey

9. Buckingham palace
10.London Bridge & London tower

Σκέφτηκα επίσης τα μουσεία των οποίων είδα κατά καιρούς συλλογές και εκθέσεις:

1. British Museum

2. Victoria & Albert

3. National Gallery

4. Tate Modern

Σημείωσα τις γειτονιές που μου άρεσαν:

1. Notting Hill

2. Chelsea

3. Maida Vale

4. Marylebone

5. South Bank

6. Kensington 

7. Hampstead

8. Richmond - Teddington - Kingston

Αυτή τη φορά, όπως και όλες τις τελευταίες, θα μείνω σ' ένα όμορφο προάστιο δυτικά του Λονδίνου, επομένως το πιθανότερο είναι να μην έχω τον χρόνο να περιηγηθώ και πολύ στο κέντρο της πόλης. Δεν με πειράζει ιδιαίτερα, γιατί τις γειτονιές του κέντρου λίγο πολύ τις έχω δει. Αν επισκεπτόμουν ξανά κάποια απ' αυτές, θα ήταν το Chelsea, παρόλο που είναι κυριλέ και πανάκριβο, μόνο και μόνο για να τρυπώσω στο εκπληκτικό βιβλιοπωλείο John Sandoe Books. 

Νομίζω ότι για κάποιον που έχει επισκεφτεί την πόλη πολλές φορές, το κέντρο αξίζει μόνο για να δει μια έκθεση στην Tate Modern (φέτος είχε τη Φρίντα Κάλο, αλλά δυστυχώς δεν την προλάβαμε) και να περπατήσει σε μία από τις φανταστικές αγορές της. Αυτό το δεύτερο, βέβαια, είναι κομματάκι δύσκολο γιατί ο καιρός είναι συνήθως βροχερός στο Λονδίνο και επομένως είναι μάλλον ευκολότερο να τη βγάλεις χωμένος σε καφέ και βιβλιοπωλεία. Εγώ, πάντως, θα πήγαινα ευχαρίστως να ξαναδώ το παζάρι με τις αντίκες στην Portobello και να θυμηθώ το Notting Hill, θα έτρωγα σίγουρα κάτι στο πόδι (ή στο χέρι;) στην Barrow market και θα χαιρόμουν πολύ να χαζέψω παράξενα ρούχα και λογιών λογιών καλλιτεχνικά καλούδια στη Spitafields. Αλλά το ξέρω πως για τίποτα απ' αυτά δεν θα υπάρξει χρόνος, γιατί σε κάθε ταξίδι άλλες είναι οι προτεραιότητες. Πάντως έκανα τη σχετική λίστα και σημείωσα...

Τις αγορές από τις οποίες ψωνίσαμε:

1. Covent garden market

2. Camden market

3. Portobello market

4. Barrow market

5. Spitafields market

Νotting Hill ["A lady in London"] 

Αυτό που θα επιδιώξω να κάνω στο κέντρο, όμως, αν μπορέσω να του αφιερώσω την μία από τις επτά ημέρες που θα είμαι εκεί, θα είναι η βόλτα στα βιβλιοπωλεία. Αρχικά είχα σκεφτεί να επισκεφτώ το μικρούλι "βιβλιοπωλείο της Περσεφόνης" που βρίσκεται στη Russel square:

Persephone Books ["A lady in London"]

Persephone books ["A lady in London"]

Θα μπορούσα, μάλιστα, να το συνδυάσω με το London Review Bookshop στο Bloomsbury, που φαίνεται ακόμη ομορφότερο.

London review bookshop ["A lady in London"]

Ωστόσο, τελικά κατέληξα πως το καλύτερο θα ήταν να επισκεφτώ το Marylebone στο οποίο βρίσκεται το μουσείο του Σέρλοκ Χολμς, αλλά και το συγκλονιστικότερο βιβλιοπωλείο όλων των εποχών:

Daunt Books ["A lady in London] 

The Sherlock Holmes museum ["A lady in London"]

To Marylebone είναι πανέμορφο και μπορεί να συνδυαστεί με βόλτα στο Regent's park. Και, βέβαια, έκανα και μια λίστα από τα πάρκα που έχω πάει. Το αγαπημένο μου ήταν πάντοτε το Hyde park γιατί μου άρεσε να καθόμαστε με την αδερφούλα μου για καφεδάκι και κέικ καρότου στη Σερπαντίνα. Τώρα τελευταία χαζεύουμε τα ελάφια στο Bushy park. 

Να και τα πάρκα που περπατήσαμε:

1. St. James park

2. Holland park

2. Regents' park

4. Green park

5. Hyde park

6. Bushy park 

7. Richmont park

8. Kew gardens (τώρα τελευταία είχε μια ωραία έκθεση ορχιδέας)

Richmond [Eleni Poulou]

Μέχρι και πριν από 10-15 χρόνια (πρώτη φορά πήγα στο Λονδίνο το 2002) ήταν πολύ δύσκολο να βρεις στην πόλη καλό φαγητό. Κι αν έβρισκες, ήταν πανάκριβο ή επρόκειτο για κάποια έθνικ κουζίνα, συνήθως ασιατική. Σήμερα, υπάρχουν εκατομμύρια καφέ και παμπ που μπορείς να φας καλά, χωρίς να ξοδέψεις μια περιουσία. Έγραψα μερικά απ' αυτά. Όχι ότι είναι τα συγκλονιστικότερα, αλλά ήταν κοντά στις γειτονιές που έμενα, είχαν φιλική ατμόσφαιρα και είχα περάσει ζεστά και όμορφα.

Petersham nurseries [Eleni Poulou]

Αυτά που λάτρεψα και μετά χαράς θα ξανακαθόμουν/ξανάπινα/ξανάτρωγα ήταν:

1. Petersham nurseries (Richmond)

2. Anglers' pub (Teddington)

3. King's head pub (Teddington)

4. Mortimers' house 

5. Bills (Kingston)

6. Fallow deer (Teddington)

7. Serpantine (Hyde park)

Bristol

Λέω, λοιπόν, πως φέτος δεν θα έχω χρόνο για το κέντρο, γιατί αποφάσισα σ' αυτό το ταξίδι να δω τα πέριξ. 

Έχω σκεφτεί πως θα ήθελα κάποτε να δω:

1. Το Brighton

2. Το Bristol

3. Το Cambridge 

Cambridge ["A lady on London"]

Cambridge ["A lady in London"]

Η αγγλική εξοχή μου φαίνεται έτσι κι αλλιώς πανέμορφη και κάποια στιγμή θα επισκεφτώ οπωσδήποτε το Monks' house στο Sussex για να δω πού έγραψε τα μυθιστορήματά της η Βιρτζίνια Γουλφ και να περιηγηθώ στους κήπους του σπιτιού της. 

Monks' house, East Sussex

Έμαθα, μάλιστα, πως πωλείται στη φιλική τιμή του 1.250.000 λιρών το σπίτι του Yorkshire, όπου η Έμιλι Μπροντέ εμπνεύστηκε το αξεπέραστο μυθιστόρημά της "Ανεμοδαρμένα ύψη". 

Yorkshire, Ponden Hall

Θα ήθελα πάρα πολύ να επισκεφτώ...

Και πιο μακρινές εξοχές όπως: 

1. To Sussex

2. Το Yorkshire

3. To Castle Combe

4. Το West Lulworth

Bath

Bath

Αλλά γι' αυτή τη φορά λέω να αρκεστούμε στα:

1. Bath  

2. Windsor/ Eton village

H Αγγλία είναι μια υπέροχη χώρα και αν έχει λύσει κανείς το θέμα της διαμονής και μπορεί να φιλοξενηθεί, υπάρχει η δυνατότητα να κάνει πάμπολλα πράγματα χωρίς εξωφρενικά έξοδα. Η μετακίνηση είναι ακριβή, αλλά αν προνοήσεις, μπορείς να βρεις φτηνά εισιτήρια και να βολτάρεις χωρίς να γυρίσεις χρεωμένος. Εγώ αυτή τη φορά θα αφήσω κατά μέρος εκθέσεις, μουσεία και αξιοθέατα και θα αφιερώσω όλο μου τον χρόνο σε βόλτες, καφεδάκια, πάρκα και λουλουδάτες εξοχές. Ελπίζω ο καιρός να το επιτρέψει. 

***

Οδοιπορικό στη Θράκη: Ψέματα κι αλήθειες για εθνικώς εορτάζοντες

Το οδοιπορικό μας στην Θράκη ξεκίνησε τις παραμονές της εθνικής γιορτής. Για την ακρίβεια, η 25η Μαρτίου έπεφτε Κυριακή, οπότε στα σχολεία της χώρας η μέρα γιορτάστηκε από την Παρασκευή. Σε ένα δημοτικό σχολείο της Ορεστιάδας, οι δάσκαλοι είχαν ετοιμαστεί, μαθητές και μαθήτριες φόρεσαν παραδοσιακές φορεσιές, φέσια και φουστανέλες, χωρίστηκαν σε Έλληνες και Τούρκους και ήταν έτοιμοι για την αναπαράσταση. 

Η περιοχή της Θράκης, βέβαια, μικρή σχέση έχει με την Eπανάσταση του 1821, αλλά η ακριτική τοποθεσία, η γειτνίασή της με την Τουρκία, τα γεγονότα της επικαιρότητας εμπνέουν στους κατοίκους της πατριωτικό αίσθημα και ζήλο. Οι πανηγυρικοί λόγοι -πράγμα που δε συνηθίζεται και τόσο στα σχολεία της Αθήνας- θυμίζουν άλλες εποχές, το περιεχόμενό τους επίσης. Τα χειροκροτήματα είναι κατά τι δυνατότερα, η συγκίνηση των θεατών κατά τι εντονότερη. 

Η γιορτή του σχολείου τελείωσε με τις μικρές μαθήτριες να χορεύουν το Ζάλογγο, μεταμφιεσμένες σε Σουλιώτισσες. Αποφασισμένες να πεθάνουν παρά να πέσουν στα χέρια του Τούρκου, κρατούσαν στην αγκαλιά τους πλαστικές κουκλίτσες-μωρά και στο τέλος έπεφταν από μια εξέδρα που στήθηκε ειδικά για να παίξει το ρόλο του γκρεμού. Ιστορίες που επιβιώνουν και δύσκολα ξεριζώνονται, συχνά αναπαράγονται και σφυρηλατούν συνειδήσεις στην παραμεθόριο χώρα. Λειτουργούν ως συνεκτικοί αρμοί και παραμένουν σε ετοιμότητα για κάθε παρόμοια περίπτωση και χρήση. 

Κατά τα άλλα, η Εγνατία έχει φορέσει κι αυτή τα γιορτινά της. Σημαίες παντού, δίνουν μια άλλη όψη στο υγρό της τοπίο. Κάθε χωριό είναι σημαιοστολισμένο, στο Σουφλί οι σημαίες φαίνονται αρκετά πριν από την είσοδο του επισκέπτη στην πόλη. Στις όχθες του Άρδα, στον Έβρο, στον Ερυθροπόταμο, σε κάθε κιόσκι ανεμίζει μια γαλανόλευκη.

Ανήμερα γίνονται οι παρελάσεις. Αλλού στρατιωτικές, αλλού μαθητικές. Στεφάνια, λόγοι με αναφορές σε κινδύνους που ελλοχεύουν, στα σύνορα, σε απειλές, σε γείτονες που μας εχθρεύονται. Και κοντά σ' αυτά, σημαίες μικρές, σημαίες μεγάλες,  σημαίες πλαστικές και υφασμάτινες. Ο κόσμος τις αγοράζει μαζί με παιδικά παιχνίδια-ρόδες, μπαλόνια με τον Μπομπ Σφουγγαράκη και την Ντόρα την εξερευνήτρια. Τις βλέπεις στα αυτοκίνητα, στα μπαλκόνια, στα χέρια του κόσμου, στα καρότσια. Συχνά ακούς τις παραινέσεις των γονιών, που διδάσκουν στα παιδιά πώς να τις κρατούν, να έχουν τα χέρια ψηλά, να τις ανεμίζουν περήφανα. Όταν το κάνουν σωστά, τα ανταμείβουν με μαλλί της γριάς, γλειφιτζούρι κοκκοράκι, ποπ-κορν ή αυτά τα λούτρινα σκυλάκια που κουνούν το κεφάλι τους στο παρμπρίζ των αυτοκινήτων. 

Αυτή είναι η εθνική γιορτή. Κι εσύ, επισκέπτης από την Αθήνα την περιφρονείς, σου φαίνεται υπερβολική, αναρωτιέσαι για το νόημα των παρελάσεων, αμφιβάλλεις, προσβάλλεται η αισθητική σου -η καλαισθησία δηλαδή που οπωσδήποτε σε διακρίνει-, μέσα σου ειρωνεύεσαι, ανταλλάσσεις σχόλια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με φίλους που μοιράζονται κοινά ενδιαφέροντα. Και επιστρέφεις θέλοντας να γράψεις ένα κείμενο κι ανήμερα Πρωταπριλιά αναρωτιέσαι για ψέματα κι αλήθειες. Και καταλήγεις σε μια μόνο σιγουριά: Αυτά τα 700 χιλιόμετρα που χωρίζουν την Αθήνα από τον Έβρο δεν είναι σκέτος δρόμος. 

***

Οδοιπορικό στη Θράκη: για αναγνώστες και βιβλιόφιλους

Ο φάρος της Αλεξανδρούπολης

Ένα οδοιπορικό στη Θράκη στα μέσα του Μάρτη είναι ό,τι πρέπει για να καταλάβει κανείς τις δυσκολίες της ζωής στη Βόρεια Ελλάδα. Αφήνεις την ανοιξιάτικη Αθήνα, τις ηλιόλουστες γειτονιές που μοσχοβολούν από τα άνθη της νερατζιάς, τις γλυκές νύχτες και τα ελαφρά ρούχα, και καταλαβαίνεις πως αυτή η διαδρομή 700 χιλιομέτρων δε διασχίζει μόνο τον χώρο, αλλά και τον χρόνο. Όσο προχωράς βορειότερα, επιστρέφεις στον χειμώνα.

Πελαργοί στο Σουφλί

Στην Ξάνθη, οι καταιγίδες δε σταματούσαν παρά για λίγα μόνο λεπτά. Στο Δέλτα του Έβρου, οι βαρκάρηδες είχαν δέσει τις βάρκες τους και δεν το κουνούσαν ρούπι λόγω του αέρα. Στις όχθες του Άρδα, τα πόδια όποιου τολμούσε να αποπειραθεί έναν περίπατο στην παγωνιά βούλιαζαν στη λάσπη. Στο δάσος της Δαδιάς, τα πουλάκια και οι μαυρόγυπες δεν πλησίαζαν από το κρύο... Μόνο λίγοι πελαργοί στο Σουφλί και την Ορεστιάδα είχαν χτίσει τις φωλιές τους πάνω στις κολώνες της ΔΕΗ και, κουλουριασμένοι ο ένας πλάι στον άλλο, αντιμετώπιζαν μ' αγκαλιές την κακοκαιρία. Οπότε, το τριήμερο δεν προσφερόταν για φυσιολατρικές δραστηριότητες και εξορμήσεις. Η αρχιτεκτονική των πόλεων όμως -που σφύζουν από φοιτητές-, η παλιά πόλη της Ξάνθης, ο τούρκικος μαχαλάς στην Κομοτηνή, τα χιονισμένα Πομακοχώρια, αποζημιώνουν και τον πιο κακομαθημένο επισκέπτη.

Όταν κι αυτά τελειώσουν, για άλλη μια φορά σκέφτεσαι: ευτυχώς που υπάρχει το διάβασμα. Από αυτή την άποψη, η Αλεξανδρούπουλη ήταν η πιο ευχάριστη έκπληξη της εκδρομής. Μια φοιτητούπολη που βλέπει τη θάλασσα και κρύβει πάμπολλες εκπλήξεις για τους φίλους της (ανά)γνωσης. 

La maison d' Antoinette

Στο κέντρο της πόλης, ένα μικρό ξύλινο σπιτάκι που θυμίζει σαλέ, και θα ταίριαζε περισσότερο σε ορεινό χωριό παρά σε παραθαλάσσια πόλη, είναι το πρώτο πράγμα που κινεί το ενδιαφέρον ενός περίεργου επισκέπτη. Πρόκειται για το σπίτι της Αντουανέττας ("La maison d' Antoinette"), που στεγάζει σήμερα τον Σύλλογο Ελληνογαλλικής Φιλίας Αλεξανδρούπολης. Το σπιτάκι δώρισε στην πόλη η Αντουανέττα Δεμτσάν (1918-2002), που υπήρξε η πρώτη δασκάλα γαλλικής γλώσσας στην Αλεξανδρούπολη. Ο χώρος δωρίστηκε στον Δήμο με διαθήκη, αλλά και με την προϋπόθεση να λειτουργήσει ως κέντρο ανάπτυξης γλωσσών και πολιτισμών ή ως δανειστική βιβλιοθήκη. Σήμερα είναι και τα δυο. "Ο Σύλλογος έχει ως στόχο την ανάπτυξη της ελληνογαλλικής φιλίας, καθώς και την προώθηση της γαλλικής γλώσσας και του γαλλικού πολιτισμού μέσα από πολιτιστικές εκδηλώσεις, εκπαιδευτικές δραστηριότητες και προγράμματα. Συχνά συνεργάζεται με άλλους δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς της ευρύτερης περιοχής, με σκοπό το άνοιγμα στην κοινωνία. Κάποιες δραστηριότητές του στηρίζει η γαλλική πρεσβεία και το γαλλικό προξενείο Θεσσαλονίκης".

La maison d' Antoinette

Συγκεντρώθηκαν 3000 τίτλοι βιβλίων με τη βοήθεια της εταιρείας  «Φίλοι χωρίς σύνορα» που εδρεύει στη Γαλλία, ενώ 1000 βιβλία προσφέρθηκαν και από τη Νομαρχία της Νορμανδίας. Μια Γαλλίδα βιβλιοθηκονόμος ανέλαβε την αρχειοθέτηση των βιβλίων, ώστε η βιβλιοθήκη να λειτουργήσει ως δανειστική. Δεν πρόκειται, λοιπόν, για ένα κοινό φροντιστήριο. Άλλωστε, οι εργαζόμενοι στον χώρο είναι είτε φοιτητές είτε διορισμένοι καθηγητές και καθηγήτριες που στόχο έχουν να μεταφέρουν λίγο γαλλικό άρωμα στην εβρίτικη πόλη και να προωθήσουν τη γαλλομάθεια. Οργανώνουν σεμινάρια και συνέδρια, παρουσιάσεις βιβλίων, "γιορτές κρέπας" και πολλά πολλά άλλα. Εγώ πέτυχα την παρουσίαση ενός εκπαιδευτικού βιβλίου με πολλά επιτραπέζια παιχνίδια για μικράκια.  Να πω πάντως πως τα ράφια με τα εικονογραφημένα βιβλία και τα εφηβικά μυθιστορήματα ήταν πολύ πλούσια, ενώ στους τοίχους μπορούσε κανείς να διαβάσει φράσεις από σπουδαία κλασικά μυθιστορήματα. 

Δημοτική Βιβλιοθήκη

Πέρα από το σπίτι της Αντουανέττας, η Αλεξανδρούπολη έχει και μια υποδειγματική Δημοτική Βιβλιοθήκη που προσελκύει αρκετούς νέους της περιοχής, λόγω του φιλικού προσωπικού και της αισθητικής του χώρου. Η βιβλιοθήκη στεγάζεται στο παλιό "Καπνομάγαζο" του Δεδέαγατς που χτίστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα και αργότερα λειτούργησε ως Εκπαιδευτήριο. Το κτίριο χρησιμοποιήθηκε με πολλούς τρόπους: στέγη για τους πρόσφυγες από την Ανατολική Θράκη το 1922, χώρος επεξεργασίας και εμπορίας καπνού από τη γαλλική εταιρεία "Compagnie Generale de Tabac" το 1924, φυλακή στη περίοδο της Κατοχής και του Εμφυλίου, αποθήκη αγροτικών προϊόντων από το 1950, βιβλιοθήκη από το 2016 και μετά. Το κτίσμα είναι πέτρινο, τα γυάλινα χωρίσματα κάνουν τον χώρο να φαντάζει μεγάλος και φωτεινός, ενώ στο υπόγειο λειτουργεί ένα καφενεδάκι όπου ακούγεται ωραία μουσική και φιλοξενείται περιοδικός και τοπικός τύπος. 

Καφέ στο υπόγειο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης

Καφέ "Kafka"

Για όσους αγαπούν την ατμοσφαιρική μουσική και το διάβασμα, υπάρχει επίσης και το καφέ "Kafka", που μου έκανε εντύπωση όχι τόσο για την ποικιλία των τίτλων -πόση μπορεί να είναι άλλωστε σ' ένα μικρό καφεβιβλιοπωλείο και μάλιστα μιας επαρχιακής πόλης- όσο για τις επιλογές του υλικού και τα προτεινόμενα λευκώματα στα τραπεζάκια. Μεταξύ άλλων, εντόπισα το λεύκωμα για τη ζωγραφική του Νικολάου Δραγούμη και ένα βιβλίο για το ζωγραφικό έργο του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη. Στα ράφια των παιδικών και εικονογραφημένων είδα βιβλία του αγαπημένου μου Αντώνη Παπαθεοδούλου, και μια προτίμηση σε ξεχωριστούς εικονογράφους που έχουμε φιλοξενήσει ή πρόκειται σύντομα να φιλοξενήσουμε στο ιστολόγιο, όπως η Φωτεινή Τίκκου, η Ίρις Σαμαρτζή, ο Wolf Erlbruch, η Beatrice Alemagna και άλλοι. Την καλαισθησία της οικοδέσποινας τόσο στο βιβλίο όσο και στη μουσική, τις μυρουδιές, τα ροφήματα, νομίζω θα τη ζήλευαν πολλοί χώροι της Αθήνας. 

Εθνολογικό Μουσείο

Τελευταίος σταθμός σ' αυτή τη βόλτα ήταν το Εθνολογικό Μουσείο, που μπορεί να κρατήσει για ώρες το ενδιαφέρον οποιουδήποτε ασχολείται με τη λαογραφία, και ειδικότερα την παραδοσιακή ενδυμασία, το ύφασμα, την κοπτική και ραπτική τέχνη. Εκεί επίσης λειτουργεί ένα συμπαθέστατο καφενεδάκι που μοιράζεται τον ίδιο χώρο με το πωλητήριο του μουσείου.  
Η Αλεξανδρούπολη είναι όμορφη πόλη για να περάσει κανείς ένα τριήμερο. Και πολύ δύσκολη πόλη για να ζεις. Φυσάει απ΄το ποτάμι, φυσάει από τη θάλασσα, ο αέρας είναι παγωμένος, η υγρασία σού τρυπά τα κόκαλα. Όταν ο άνεμος είναι νοτιάς, η φουρτούνα σε μελαγχολεί σχεδόν ανεπανόρθωτα. Η θέρμανση καίει όλη μέρα, τα ρούχα δε στεγνώνουν ποτέ... 
Οι ανθισμένες μανόλιες στους δρόμους δίνουν λίγο χρώμα σ' αυτή την τόσο μουντή και ταυτόχρονα τόσο πολύχρωμη πόλη και σου θυμίζουν πως κάπου είναι Άνοιξη. 

***